Mechanica · Bouten, voorspanning en aanhalen
Trekspanning en proefbelasting van een bout
Controleer een bout met de totale axiale trekkracht die werkelijk door die bout wordt gedragen en het bijbehorende trekspanningsoppervlak.
Aangemaakt op v1.0
Door Thibaut Grzelak, Ingenieur mechanische berekeningen
Resultaten
Bekijk berekeningsdetailsFormules, SI-conversie, numerieke substitutie en resultatenOpen ↓
Berekeningsnota
Volledige berekeningsdetails
Fb is de totale axiale trekkracht die werkelijk door één bout wordt gedragen. Voor een uitwendige belasting op de verbinding is een stijfheidsmodel nodig om de toename van de boutkracht te bepalen. De spanning is nominaal; buiging, afschuiving, torsie, vermoeiing en lokale spanningsconcentraties zijn uitgesloten. Een vergelijking met de proefbelasting is geen volledige veiligheidsbeoordeling.
01Formules en symbolen
Gebruikte formules
π/4 × (d − 0.9382P)²Benadering van metrisch trekspanningsoppervlakFb / AtNominale trekspanningSp × AtProefbelastingFb / FproofBenutting van de proefbelastingFproof / FbMargeverhouding, n.v.t. bij nulbelasting02Aannames en beperkingen
Toepassingsgebied
- Fb is de totale axiale trekkracht die werkelijk door één bout wordt gedragen.
- Voor een uitwendige belasting op de verbinding is een stijfheidsmodel nodig om de toename van de boutkracht te bepalen.
- De spanning is nominaal; buiging, afschuiving, torsie, vermoeiing en lokale spanningsconcentraties zijn uitgesloten.
- Een vergelijking met de proefbelasting is geen volledige veiligheidsbeoordeling.
03Validatievoorbeeld
Numerieke referentiecase
- M12×1,75 geeft At ≈ 84,27 mm².
- Met Fb = 35 kN is σ ≈ 415,3 MPa.
- Met Sp = 600 MPa is Fproof ≈ 50,56 kN, ηproof ≈ 69,23% en Mproof ≈ 1,444.
04Veelgestelde vragen
Vragen over de berekening
Welke kracht moet worden ingevoerd?
Voer de totale axiale trekkracht in die werkelijk door één bout wordt gedragen, inclusief voorspanning wanneer die tot de gecontroleerde toestand behoort. Een globale uitwendige belasting kan niet zonder verbindingsmodel over de bouten worden verdeeld.
Waarom is de marge n.v.t. bij nulbelasting?
De verhouding Fproof/Fb zou door nul delen. N.v.t. is daarom correcter dan oneindig of een misleidende status.
Bewijst een benutting onder 100% dat de verbinding veilig is?
Nee. Ook andere bezwijkvormen, spreiding in voorspanning, vermoeiing, afschuiving en toepasselijke regels moeten worden gecontroleerd.
05Bronnen
Technische bronnen
- ISO 724:2023, ISO general purpose metric screw threads — Basic dimensions.
- ISO 898-1:2013, mechanical properties of steel bolts, screws and studs, confirmed in 2025.
- NASA RP-1228, Fastener Design Manual.